Category: Politiki

  • America yagabye igitero kuri Venezuela,ita muri Perezida Maduro

    America yagabye igitero kuri Venezuela,ita muri Perezida Maduro

    Perezida  wa Leta zunze Ubumwe za Amerika Donald Trump, yatangaje ko bagabye ibitero simusiga mu murwa mukuru wa Venezuela, bigasiga Perezida Nicolás Maduro n’umugore we,bafashwe bagakurwa muri icyo gihugu.

    Ni ubutumwa Perezida Trump yanditse kuri uyu wa Gatandatu tariki ya 3 Mutarama 2026, ku rubuga nkoranyambaga rwa Truth Social.

    Trump yanditse ko Leta zunze Ubumwe za Amerika zakoze neza igitero kinini cyibasiye Venezuela n’umuyobozi wayo.

    Yagize ati “Perezida Nicolás Maduro, we n’umugore we bakaba bafashwe bavanwa muri icyo gihugu.”

    Amerika ishinja Perezida Maduro, kuba umwe mu bantu bakomeye ku Isi bacuruza ibiyobyabwenge, cyane cyane cocaine ivanze na fentanyl, binyuzwa mu nzira zitemewe mu rwego rwo kwinjiza amafaranga menshi binyuranyije n’amategeko.

    Perezida Maduro,kandi yari yarashyiriweho igihembo cya miliyoni 50 z’amadolari y’America,  ku muntu wese watanga amakuru y’aho aherereye cyangwa akamufasha gufatwa.

    Perezida Trump yatangaje ko “Ari intsinzi ikomeye mu rugamba rwo kurwanya ruswa n’ibiyobyabwenge, kandi ko ibisobanuro birambuye azabitangaza mu kiganiro n’abanyamakuru i Florida”.

    Ubutegetsi bwa Venezuela, bwari bwatangaje ko Leta Zunze Ubumwe za Amerika, zagabye ibitero mu murwa mukuru Caracas, ndetse no mu zindi ntara eshatu, zirimo Miranda, La Guaira, na Aragua.Bwavugaga ko Perezida Maduro yahise atangaza ibihe bidasanzwe.

    Ibi bikorwa bya America, byateje impaka ndende mu muryango mpuzamahanga, aho ibihugu bimwe bibibona nk’ivogerwa ku bwigenge bwa Venezuela, mu gihe ibindi bibifata nk’intambwe ikomeye mu kurwanya ubucuruzi bw’ibiyobyabwenge.

    Perezida Maduro, yari amaze igihe kinini yanga ibiganiro na Amerika, ndetse yari yaratangaje ko igihugu cye kitazigera cyemera kwinjirwamo n’ingabo z’amahanga.

  • Israel yishe Minisitiri w’Intebe wa Yemen: Ese isi ikwiye kubifata nk’ibisanzwe?

    Israel yishe Minisitiri w’Intebe wa Yemen: Ese isi ikwiye kubifata nk’ibisanzwe?

    Mu cyumweru gishize, amakuru yatangajwe na Al Jazeera yahamije ko Minisitiri w’Intebe wa Yemen, Ahmed Ghaleb Nasser al-Rahawi, hamwe n’abandi ba Minisitiri batandukanye, bishwe mu gitero cy’indege cyagabwe n’ingabo za Israel (IDF) ku murwa mukuru wa Yemen, Sanaa.

    Ibi byabaye mu gihe cy’igitutu gikomeye mu karere k’Abarabu, aho intambara hagati ya Israel na Hamas imaze amezi menshi, ariko ikaba imaze kwinjiza n’indi mitwe ndetse n’ibihugu byinshi bitari byaragaragaraga nk’ibiri mu ntambara ku mugaragaro.

    Ku wa Kane, ingabo za Israel zatangaje ko zagabye igitero ku “bikorwa bya gisirikare” mu murwa mukuru wa Yemen. Ariko mu by’ukuri, icyo gitero cyaguyemo abayobozi bakuru ba Leta ya Yemen, barimo Minisitiri w’Intebe ndetse n’abandi ba Minisitiri. Amashusho yacicikanye ku mbuga nkoranyambaga yerekanye umujyi wa Sanaa urembejwe n’ibisasu, ndetse abaturage bemeza ko ibitero byibasiye inyubako za Leta.

    Ni igikorwa cyahise kivugisha benshi, kuko guhitana umuyobozi uri ku rwego rwa Minisitiri w’Intebe w’igihugu cyigenga bifatwa nk’igikorwa cy’ubwicanyi cya politiki gihanwa n’amategeko mpuzamahanga.

    Nk’uko abahanga mu by’amategeko mpuzamahanga babivuga, igitero kigamije guhitana abayobozi bakuru b’igihugu cyigenga kiri mu bikorwa bitemewe n’amategeko. Amasezerano ya Geneve ndetse n’ingingo z’umuryango w’abibumbye zigaragaza ko guhitana abayobozi b’igihugu mu buryo bw’ibitero bya gisirikare ari ukwica amategeko mpuzamahanga.

    Ariko muri iki gihe, Israel ishyigikiwe bikomeye na Leta Zunze Ubumwe za Amerika, ikomeje gukora ibikorwa byinshi bitavugwaho rumwe. Amerika yakomeje kuba nk’umuzamu wa Israel mu nama z’Umuryango w’Abibumbye (ONU), aho yakoresheje inshuro nyinshi uburenganzira bwayo bwo veto kugira ngo ibihugu byinshi bitabasha gutambamira ibikorwa bya Israel.

    Urupfu rwa Ahmed al-Rahawi si inkuru isanzwe. Ni intangiriro y’ibibazo bishobora kwagura intambara mu karere. Yemen yari isanzwe mu bibazo by’intambara hagati y’ingabo zishyigikiwe na Saudi Arabia na Houthis bashyigikiwe na Iran.

    Israel Sought to Contain Hamas for Years. Now It Faces a Potentially Costly Fight to Eliminate It. - WSJ

    Kuba noneho Israel yiyemeje kugaba ibitero muri Sanaa, bigaragaza ko intambara iri hagati ya Israel na Hamas imaze kurenga imipaka ikinjira mu bibazo bya Yemen.

    Kuri Yemen, igihombo cyo gutakaza Minisitiri w’Intebe n’abandi bayobozi bakuru gishobora guteza ihungabana mu buyobozi bwa politiki, kikabangamira ibiganiro by’amahoro byari bigamije kurangiza intambara yamaze imyaka irenga icumi.

    Ikibazo cy’ingenzi cyibazwa n’abasesenguzi ni iki: ese isi igomba kwemera ko igihugu kimwe cyica Minisitiri w’Intebe w’ikindi gihugu nta ngaruka?

    Mu gihe byabaye ahandi, amahanga aba yamaganye byimazeyo. Ariko ku bijyanye na Israel, biragaragara ko amahanga akomeza kuba buterere amaso, cyangwa se akabishyigikira mu buryo butaziguye.

    Iki gikorwa gishobora gutuma ibindi bihugu, cyane cyane iby’akarere k’Abarabu, bibona ko nta mutekano w’umuyobozi n’umwe wo muri guverinoma igihe Israel igifite imbaraga zo gukora icyo ishatse nta gihano.

    Ese urupfu rwa Minisitiri w’Intebe wa Yemen rushobora kuba intangiriro y’intambara ndende hagati ya Israel na Yemen? Ese Iran izongera gukaza inkunga yayo ku mitwe nka Houthi kugira ngo ihorere? Ese Umuryango w’Abibumbye uzatinyuka guhagarara imbere ya Amerika na Israel kugira ngo hatagira igihombo gikomeza kwiyongera?

    Ibi byose ni ibibazo bisigaye bidafite igisubizo. Ariko ikigaragara ni uko iyi ntambara ishobora kwinjiza akarere kose mu muriro mwinshi, ndetse n’isi yose ikagira ingaruka zishingiye ku bukungu, cyane cyane mu bijyanye n’ubwikorezi bw’amavuta anyura mu nyanja ya Red Sea.

  • Burundi: Umugore udafite amateka mu gisirikare yagizwe Minisitiri w’Ingabo

    Burundi: Umugore udafite amateka mu gisirikare yagizwe Minisitiri w’Ingabo

    Mu mpinduka zakozwe na Perezida w’u Burundi Evariste Ndayishimiye, hatangajwe abagize Guverinoma nshya, aho hagiye habonekamo impinduka ndetse n’abayobozi basubijwe mu myanya. Muri ibyo byatangaje benshi, harimo igikorwa cy’amateka cy’uko umugore yagizwe bwa mbere Minisitiri w’Ingabo (Umushikiranganji wo kwivuna abansi).

    Uwo mugore ni Marie-Chantal Nijimbere, wari usanzwe azwi mu zindi nzego za Leta ariko nta mateka azwi afite mu gisirikare.

    Marie-Chantal Nijimbere, usanzwe ari umwe mu bagore bakomeye muri politiki y’u Burundi, yari amaze imyaka ine (2020–2024) ari Minisitiri w’Ubucuruzi, Ubwikorezi n’Ubukerarugendo. Mbere yaho, yigeze no kuba Minisitiri w’Itumanaho, Ikoranabuhanga n’Itangazamakuru.

    Izi nshingano zose yazikoze atari mu nzego z’umutekano cyangwa iz’igisirikare, ibintu byatumye benshi batangazwa n’iyi nshingano nshya ahawe yo kuyobora Minisiteri isanzwe igenzurwa n’abasirikare babifitiye ubumenyi n’amateka.

    Muri iyi Guverinoma nshya, Marie-Chantal Nijimbere si we wenyine wasubijwe mu nshingano. Hari n’abandi bayobozi nka François Havyarimana na Lyduine Baradahana bagarutse mu buyobozi, bigaragaza ko Perezida Ndayishimiye yahisemo guhuza gushya kwa bamwe n’ubunararibonye bw’abari basanzwe.

    Gushyira umugore ku mwanya wa Minisitiri w’Ingabo ni intambwe ikomeye mu rugamba rwo guteza imbere uburinganire, cyane cyane mu gihugu nk’u Burundi, aho inzego z’umutekano zaho zahoze ziganjemo abagabo.

  • Ese Dr. Justin Nsengiyumva wagizwe Minisitiri w’Intebe ni muntu ki?

    Ese Dr. Justin Nsengiyumva wagizwe Minisitiri w’Intebe ni muntu ki?

    Ku wa Gatatu, tariki ya 23 Nyakanga 2025, Perezida wa Repubulika y’u Rwanda, Paul Kagame, yashyizeho Minisitiri w’Intebe mushya, Dr. Justin Nsengiyumva, asimbura Dr. Edouard Ngirente wari umaze imyaka igera ku munani ari kuri uwo mwanya.

    Ni izina rishobora kuba ritari rizwi cyane mu ruhando rwa politiki rusange, ariko Dr. Nsengiyumva ni umwe mu banyabwenge bakomeye bafite ubunararibonye mu miyoborere, ubukungu, no mu micungire y’imishinga migari y’iterambere. Iyi nkuru irasesengura uwo ari we, aho yavuye n’impamvu ashobora kuba ari we wagiriwe icyizere cyo kuyobora Guverinoma y’u Rwanda.

    Dr. Justin Nsengiyumva yavukiye mu Ntara y’Amajyepfo mu 1974, bivuze ko afite imyaka 51 y’amavuko. Yize amashuri abanza n’ayisumbuye mu Rwanda mbere yo gukomereza mu mahanga.

    Dr. Justin Nsengiyumva yagizwe Minisitiri w'Intebe w'u Rwanda

    Yakuye impamyabumenyi ya mbere y’icyiciro cya kabiri cya Kaminuza muri Kaminuza y’u Rwanda mu Ishami ry’Ubukungu. Nyuma yaho, yerekeje muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, aho yakuye impamyabumenyi y’icyiciro cya gatatu (PhD) mu Bukungu muri Harvard University, imwe muri za kaminuza zikomeye ku isi.

    Mu gihe cye cy’amashuri, yagaragaje ubuhanga bukomeye mu bijyanye n’icukumbura ry’ubukungu, igenamigambi rishingiye ku mibare, ndetse no gushaka ibisubizo birambye ku bibazo byugarije iterambere ry’Afurika.

    Mbere yo kugirwa Minisitiri w’Intebe, Dr. Nsengiyumva yari Umuyobozi Mukuru w’Ikigo Mpuzamahanga cy’Igenamigambi n’Ubushakashatsi (International Policy & Economic Research Center – IPERC) gifite icyicaro i Genève, mu Busuwisi. Ni ikigo cyagize uruhare mu nyigo z’iterambere ry’ibihugu bikiri mu nzira y’amajyambere, harimo n’u Rwanda.

    Yabaye kandi Umujyanama mu by’ubukungu wa Banki Nyafurika Itsura Amajyambere (AfDB), aho yayoboye imishinga itandukanye igamije gufasha ibihugu bya Afurika kongera ubushobozi mu gucunga neza umutungo, gushyira mu bikorwa gahunda za leta zishingiye ku mibare no kunoza imisoro.

    Uretse ibyo, Dr. Nsengiyumva yakoranye n’ibigo by’ubushakashatsi mpuzamahanga birimo n’Umuryango w’Abibumbye (UNDP), Banki y’Isi (World Bank), ndetse n’Ikigo mpuzamahanga cy’ubushakashatsi ku iterambere (IDRC) cyo muri Canada.

    Kugirwa Minisitiri w’Intebe kwe byafashwe nk’icyemezo gifite intego yihariye: kongera imbaraga mu ishyirwa mu bikorwa rya gahunda z’igihugu zishingiye ku bukungu bushingiye ku bumenyi, ikoranabuhanga, no gukoresha neza umutungo kamere n’abantu. Perezida Kagame akunze gushimangira ko igihugu cyifuza guharanira impinduka zishingiye ku musaruro n’imikorere myiza.

    Rwanda Gets New Prime Minister as Kagame Picks Nsengiyumva - Rwanda  Dispatch News Agency

    Dr. Nsengiyumva azanye ubunararibonye budasanzwe mu miyoborere ishingiye ku bushakashatsi no gufata ibyemezo bifite ishingiro. Kuba afite amateka adasanzwe mu kazi mpuzamahanga, bikaba byitezwe ko azana uburyo bushya bwo gutekereza no gucunga Guverinoma mu bihe igihugu gihanganye n’ingaruka z’ihindagurika ry’ikirere, iterambere ritajegajega, n’isoko ryo mu karere ririmo guhangana.

    Nk’uko byatangajwe n’Ibiro bya Perezida wa Repubulika, Minisitiri w’Intebe mushya afite inshingano zo guhuza ibikorwa bya Guverinoma, gushyira mu bikorwa gahunda za Perezida no gutanga umurongo uhamye ku ngamba z’igihugu. Abanyarwanda baritezeho ubunyamwuga, gutega amatwi ibibazo by’abaturage, gukorana n’abandi bayobozi batandukanye n’abafatanyabikorwa mu iterambere, no guteza imbere imibereho myiza y’Abanyarwanda bose.

    Mu ijambo rye rya mbere nyuma yo kugirwa Minisitiri w’Intebe, Dr. Nsengiyumva yavuze ko “yiyemeje gukorera u Rwanda n’Abanyarwanda bose, aharanira ubuyobozi bushingiye ku ndangagaciro z’ubwitange, umurava n’ubunyangamugayo.”

  • Leta ya Trump yashyize ahagaragara inyandiko za FBI zageragezaga guharabika Martin Luther King Jr.

    Leta ya Trump yashyize ahagaragara inyandiko za FBI zageragezaga guharabika Martin Luther King Jr.

    Martin Luther King Jr. ni umwe mu bantu bashyizwe mu mateka nk’intwari zaharaniye amahoro, ubutabera n’ubwuzuzanye mu muryango mugari wa muntu. Yabaye umuyobozi w’ikirangirire mu rugamba rwo kurwanya ivangura ryari ryarashinze imizi muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, cyane cyane hagati y’abirabura n’abazungu. Ijwi rye, ijambo “I Have a Dream” yatanze mu 1963, n’ibikorwa bye by’ubutwari, byagize uruhare rukomeye mu guhindura amateka ya Amerika.

    Ariko kandi, nubwo yaharaniraga amahoro, Martin Luther King Jr. ntabwo yigeze yemerwa n’inzego zose. FBI yamufataga nk’umuntu ushobora guteza umutekano muke. Ni muri urwo rwego mu myaka ya za 1960, yatangiye kumugenzura, ikamukurikirana mu ibanga, ikanashyira ingufu nyinshi mu gushaka kumuca intege.

    Martin Luther King Jr: Trump administration releases files on slain civil  rights leader

    Mu gihe cy’ubutegetsi bwa Donald Trump, hatanzwe uburenganzira bwo gushyira ahagaragara bimwe mu byegeranyo FBI yari ifite ku bugenzuzi yakoze kuri Martin Luther King Jr. Izi nyandiko zirimo ibivugwa ko King yaba yaragiranye ubusabane n’abagore benshi, imvugo zimuharabika, ndetse n’ibitekerezo by’uko yari afitanye imikoranire n’abakomunisti. Nubwo byinshi muri ibi bitari byarigeze byemezwa n’urukiko cyangwa ngo bigaragare nk’ukuri, ibivugwa muri izi nyandiko bigaragaramo uburyo FBI yageragezaga kumusiga icyasha no kumwambura icyubahiro yari afite imbere y’abantu.

    Abagize umuryango wa Martin Luther King Jr. ndetse n’ihuriro ryitiriwe izina rye ryamaganye bikomeye isohoka ry’izi nyandiko, bavuga ko ari igikorwa cyo gusubiza inyuma intambwe yagezweho mu kumuhesha agaciro no kwimakaza amateka y’ukuri. Banagaragaje ko izi nyandiko zakozwe n’inzego zari zirimo ivangura ry’amoko, kandi ko zubakiye ku macenga y’igihe icyo gihe.

    Records Related to the Assassination of the Reverend Dr. Martin Luther King,  Jr. | National Archives

    Iki gikorwa cyateje impaka nyinshi muri sosiyete nyamerika. Hari abavuga ko gushyira ahagaragara izo nyandiko ari ingenzi mu kumenya amateka nyayo, harimo n’ukuntu ubutegetsi bw’igihe cya King bwakandamizaga abaharaniraga impinduka. Abandi ariko bagaragaza ko izi nyandiko zitagomba gufatwa nk’ukuri kudashidikanywaho, kuko zakorewe mu buryo bwo guhungabanya izina rye, kandi nta bimenyetso bifatika zibifitiye.

    Uretse ibyo, hari impungenge z’uko isohoka ry’izo nyandiko rishobora gukoreshwa n’abantu bamwe bashaka guca intege abayobora urugamba rwo kurwanya akarengane muri iki gihe, bagereranya ibivugwa kuri King n’abaharanira uburenganzira muri iki gihe.

    Izi nyandiko kandi zibutsa uburyo inzego z’ubutasi zashobora kurenga ku burenganzira bw’abaturage, zigakora ibikorwa binyuranyije n’amategeko mu rwego rwo kwigwizaho amakuru. Ibi ni ubutumwa bukomeye ku bayobozi n’inzego zishinzwe umutekano, ko ububasha bafite bukwiye gukoreshwa mu murongo w’itegeko n’ubutabera.

    Trump administration released FBI records on MLK Jr. despite his family's  opposition

    Nubwo Martin Luther King Jr. ashobora kuba yaragize intege nke nk’umuntu, ibikorwa bye bikomeye mu guharanira uburenganzira bwa muntu ntibikwiye gusibangana cyangwa gupfukiranwa n’inyandiko zateguwe hagamijwe kumuca intege. Gushyira ahagaragara inyandiko nk’izi bisaba ubusesenguzi bwimbitse, n’ubushishozi bwo kureba amateka atari mu ndorerwamo y’ibinyoma, ahubwo mu by’ukuri n’ubutabera. King azahora ari intwari y’ubwiyunge, amahoro, n’ukwishyira ukizana — ibyo byose bitari ibintu FBI cyangwa indi nzego z’ubutasi zashoboraga kwangiza.

  • Elon Musk yamaganye amagambo ya Trump amusaba “Gusubira muri Afurika y’Epfo”

    Elon Musk yamaganye amagambo ya Trump amusaba “Gusubira muri Afurika y’Epfo”

    Umushoramari w’icyamamare Elon Musk, akaba CEO wa Tesla na SpaceX, yatangaje ko yababajwe cyane n’amagambo aherutse kuvugwa na Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, amushinja kwishimira inkunga z’ubutegetsi no kumusaba gusubira aho akomoka muri Afurika y’Epfo.

    Ibi byabaye nyuma y’uko Inteko Ishinga Amategeko ya Amerika (Senate) yemeje umushinga w’itegeko rishya wa Perezida Trump, ryiswe “One Big Beautiful Bill Act”, rigamije kongera ingengo y’imari ya Leta mu bikorwa bitandukanye, harimo n’ishoramari mu ngufu n’ibikorwa remezo.

    Elon Musk, nk’umuntu wagaragaje kutemeranya n’uyu mushinga, yavuze ko iri tegeko rizongera umwenda w’igihugu ku rwego ruteye inkeke, ndetse avuga ko azatekereza gushinga ishyaka rishya yise “America Party”, kugira ngo arwanye ibyo yita “imirongo mibi ya politiki.”

    Mu butumwa bwatangarijwe kuri Truth Social, Perezida Trump yasetse Musk, amushinja ko ibigo bye byose byabayeho kubera inkunga za Leta, cyane cyane izerekeye imodoka zikoresha amashanyarazi (EV subsidies).

    Yagize ati:

    “Iyo nta nkunga twari kuba twaramuhaye, Elon yari kuba yarafunze imiryango y’ibigo bye agasubira muri Afurika y’Epfo aho akomoka.”

    Ibi byakurikiwe no kubazwa na abanyamakuru niba Trump atekereza kwirukana Musk muri Amerika, maze Trump asubiza ati:

    “Simfite igisubizo cyihuse. Tuzabisuzuma.”

    Mu kiganiro yahaye abanyamakuru, Musk yavuze ko amagambo ya Trump ari “ibintu bibabaje cyane”, cyane cyane kuko yabonaga ko hari umubano mwiza hagati yabo mu bihe byashize.

    Yagize ati:

    “Narumiwe. Ntabwo nari ntegereje amagambo nk’ayo ku muntu nka we. Byarambabaje cyane.”

    Musk yanakomeje ashimangira ko ibigo bye byatanze umusaruro munini ku bukungu bwa Amerika, binyuze mu guhanga imirimo no kuzamura iterambere mu ikoranabuhanga.

  • Umuyobozi Mukuru w’Ikirenga wa Iran yavuze ko Ibitero bya Amerika kuri Sites za Nikleyeri “Nta ngaruka zikomeye byagize”

    Umuyobozi Mukuru w’Ikirenga wa Iran yavuze ko Ibitero bya Amerika kuri Sites za Nikleyeri “Nta ngaruka zikomeye byagize”

    Umuyobozi Mukuru w’Ikirenga wa Iran, Ayatollah Ali Khamenei, yatangaje ko ibitero biherutse kugabwa na Leta Zunze Ubumwe za Amerika kuri sites za nikleyeri ya Iran nta ngaruka zikomeye byagize, anavuga ko Iran ikiri ku murongo wayo wo gukomeza gahunda yayo ya nikleyeri.

    Mu ijambo ryatambutse kuri televiziyo ya Leta ya Iran, Khamenei yagaragaje ko ibyo bitero ari ugushotorana, ariko akemeza ko Iran idateze kugamburuzwa cyangwa ngo icike intege.

    Mu magambo ye, Ayatollah Khamenei yagize ati:

    “Ibitero bya Amerika ntabwo byigeze bigira icyo bihungabanya ku bikorwa byacu bya nikleyeri. Iran iracyafite ubushobozi bwuzuye bwo gukomeza gahunda yayo nk’uko twabiteganyije.”

    Yakomeje avuga ko ibyo bitero ari igice cy’ubushotoranyi bwo guhangabanya ubusugire bwa Iran, ariko ko Abanya-Iran bakomeje kwihagararaho nk’uko babigize kenshi mu mateka.

    Khamenei yavuze ko Iran izakomeza gahunda yayo yo guteza imbere ikoranabuhanga rya nikleyeri, anasaba abaturage kuba maso no gukomeza kugaragaza ubufatanye mu kurengera igihugu.

    Ibi bitangajwe bikurikiye ibitero byagabwe na Amerika na Israel ku byicaro bikomeye bya nikleyeri muri Iran, birimo n’uruganda rwa Fordow ruzwiho kurindwa bikomeye.

    U Burusiya na China bamaze kwamagana ibyo bitero, bavuga ko bishobora kongera umwuka mubi mu karere k’Uburasirazuba bwo Hagati, ariko nta gikorwa gifatika kirakorwa ku rwego mpuzamahanga uretse amagambo.

    Nubwo Amerika n’inshuti zayo zivuga ko ibitero byabo byagize ingaruka zikomeye ku bikorwa bya nikleyeri ya Iran, ubuyobozi bwa Iran buhamya ko ibikorwa byabo bitahungabanyijwe kandi ko intumbero yabo igihari.

    Ibi bikomeje gutuma umutekano mu karere kose uba ikibazo gikomeye, aho benshi bibaza uko Iran izakomeza kwitwara mu minsi iri imbere, ndetse n’icyo ibi byose bizakururira umubano hagati ya Iran n’ibihugu by’ibihangange ku isi.

  • Perezida Donald Trump na Perezida Volodymyr Zelenskiy Bahuriye mu Nama ya NATO i La Haye

    Perezida Donald Trump na Perezida Volodymyr Zelenskiy Bahuriye mu Nama ya NATO i La Haye

    Uyu munsi tariki 25 Kamena 2025 – i La Haye mu Buholandi, Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald J. Trump, hamwe na Perezida wa Ukraine, Volodymyr Zelenskiy, bahuriye ku ruhande rw’inama ya NATO ibera i La Haye, mu Buholandi.

    Iyi nama, ibaye mu bihe bikomeye by’intambara hagati ya Ukraine na Russia, yahuriyemo abayobozi bakuru b’ibihugu binyamuryango bya NATO, baganira ku kibazo cy’umutekano w’u Burayi n’ahandi ku isi.

    May be an image of 7 people, the Oval Office and text that says 'The Hagua La Haye NATO OTAN OTA'

    Nubwo ibiganiro byabo byabereye mu buryo bw’ibanga, amakuru yemeza ko bagarutse cyane ku ngingo zikurikira:

    • Ubufasha bwa gisirikare: Ukraine ikomeje gusaba Amerika n’ibihugu bya NATO kongera ubufasha mu ntwaro no mu bikoresho byo kwirwanaho.
    • Ibihano kuri Russia: Baganiye ku gukomeza cyangwa kongera ibihano ku Burusiya kugira ngo buhagarike ibikorwa by’intambara.
    • Umutekano w’akarere: Perezida Trump yasubiyemo ko Amerika izakomeza gushyigikira umutekano w’akarere, ariko yongeraho ko “ibihugu bya NATO bigomba kwiyongera mu musanzu wo kwirwanaho.”

    Trump, ugarutse ku ruhando mpuzamahanga cyane ko ari mu gihe cy’ubukangurambaga bwo kwiyamamariza kongera kuba Perezida wa Amerika, yavuze ko yemera ko Ukraine ifite uburenganzira bwo kwirwanaho, ariko anashimangira ko Amerika idashobora gukora ibirenze ubushobozi bwayo bw’ubukungu.

    May be an image of 3 people, the Oval Office and text that says 'The Hague La Haye 24-25VI20 2025 Summit Sommet Som et Summit|Somme NATO OTAN'

    Ibi byongeye gukurura impaka mu muryango wa NATO, aho ibihugu bimwe byifuza ko Amerika ikomeza kuba ku isonga mu gufasha Ukraine.

    Ku ruhande rwe, Perezida Zelenskiy yasabye ko inkunga y’ubufasha bwa gisirikare n’inkunga y’ubukungu byakwihutishwa, kugira ngo Ukraine ikomeze kwirinda ibitero bya Russia bikomeje kwiyongera mu burasirazuba bw’igihugu cye.

    Yagize ati:

    “Ukraine iracyari ku rugamba. Dukomeje guharanira ubusugire bwacu no kurengera abaturage bacu. Dukeneye inkunga yihuse kandi idashidikanywaho.”

    Iyi nama hagati ya Trump na Zelenskiy ni igice kimwe mu biganiro bikomeye birimo kubera i La Haye, aho ibihugu bya NATO biri kugena icyerekezo cy’igihe kirekire ku mutekano wa Ukraine n’akarere kose k’u Burayi.

    Amaso y’isi yose ahanzwe ku icyemezo cya nyuma cya NATO ku bijyanye n’uburyo izakomeza gufasha Ukraine, ndetse n’uburyo izitwara mu mubano wayo na Russia.

  • Donald Trump yatangaje ko Amerika izahura na Iran “mu cyumweru gitaha

    Donald Trump yatangaje ko Amerika izahura na Iran “mu cyumweru gitaha

    Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald J. Trump, yatangaje ko Amerika n’Iran bazahura “mu cyumweru gitaha”, mu gihe akomeje gushimangira ko ibitero biherutse byagabwe kuri Iran byangije ibikorwa byayo bya nikleyeri ku buryo bukomeye.

    Trump yavuze ibi mu kiganiro n’abanyamakuru, aho yakomeje kugaragaza ko ibikorwa bya gisirikare byakozwe ku butaka bwa Iran byari ngombwa kubyangiza kandi byatanze umusaruro ukomeye.

    Mu minsi yashize, Amerika hamwe na Israel bagabye ibitero bikomeye kuri sites za Iran, byibasiye ahanini ahakorerwa ibikorwa bya nikleyeri, birimo n’uruganda rwa Fordow, ruzwiho kuba rucungiwe umutekano ku rwego rwo hejuru.

    All Eyes Turn to Trump's Fragile Israel-Iran Ceasefire | Council on Foreign Relations

    Iran n’abafatanyabikorwa bayo nka Russia na China bamaganye ibyo bitero, bavuga ko ari ubushotoranyi bw’amahanga kandi ko bitazabuza Iran gukomeza gahunda yayo.

    Mu magambo akakaye, Trump yagize ati:

    “Ibitero twagabye byakozwe neza kandi byatanze umusaruro. Sites nyinshi za Iran zarasenyutse. Iki ni igikorwa cyari gikenewe kugira ngo Isi ibe ahantu hatarangwamo iterabwoba ry’intwaro za kirimbuzi.”

    Trump ntiyasobanuye byinshi ku bijyanye n’iyo “nteraniro” cyangwa “inshuro bazahurira” na Iran mu cyumweru gitaha, ariko abasesenguzi bavuga ko bishobora gusobanura ikindi gikorwa cya gisirikare cyangwa ibiganiro ku rwego rw’ibanga.

    Abandi bavuga ko ari uburyo bwa Trump bwo gukomeza gutera igitutu Iran no kugaragaza ko Amerika iri maso, cyane ko ari mu gihe cy’ubukangurambaga bwo kwiyamamariza kongera kuba Perezida mu matora yo muri 2026.

    Ku ruhande rwa Iran, kugeza ubu nta tangazo rihamye ryasohotse rihamya cyangwa rihakana ibyatangajwe na Trump. Ariko ibinyamakuru bya Leta ya Iran bikomeje kwandika ko ibyangijwe ku bikorwa bya nikleyeri bidakanganye, ndetse ko Iran izakomeza kurengera ubusugire bwayo.

    Hear Iranian foreign minister respond to US strikes on Iran

    Ibi bitangazwa na Trump bikomeje kongera umwuka mubi mu karere k’Uburasirazuba bwo Hagati, aho abasesenguzi bavuga ko “impinduka zikomeye zishobora kuba ziri imbere.”

    Nubwo Amerika ivuga ko ibikorwa byayo bigamije gukumira Iran kugera ku ntwaro za kirimbuzi, impungenge ni uko ibi bishobora gutuma Iran nayo yiyongerera ubushake bwo kwihorera, cyangwa ikihutisha gahunda yayo ya nikleyeri.

  • Perezida Kagame yakiriye Dr. Akinwumi Adesina, Perezida usoje manda wa Banki Nyafurika Itsura Amajyambere

    Perezida Kagame yakiriye Dr. Akinwumi Adesina, Perezida usoje manda wa Banki Nyafurika Itsura Amajyambere

    Kuri iki gicamunsi, Muri Village Urugwiro, Perezida wa Repubulika y’u Rwanda, Paul Kagame, yakiriye Dr. Akinwumi Adesina, Perezida usoje manda wa Banki Nyafurika Itsura Amajyambere (African Development Bank Group), uri mu Rwanda aho yitabiriye Inama ya 28 y’Ihuriro Mpuzamahanga ryiga ku Isesengura ry’Ubukungu ku Isi (28th Annual Conference on Global Economic Analysis).

    Ibi biganiro byabaye mu gihe Dr. Adesina asoje imyaka myinshi ayobora AfDB, imyaka iranzwe n’ubufatanye bwimbitse hagati y’u Rwanda n’iyo banki mpuzamahanga.

    Ubufatanye bwubakiye ku iterambere ry’u Rwanda, bwabaye intangarugero mu bikorwa byinshi by’ubukungu.

    Imishinga y’ingenzi yashyigikiwe na AfDB, harimo ibijyanye n’imiyoborere y’ubukungu, ubuhinzi, imiyoboro y’amashanyarazi, imihanda, ndetse n’iterambere ry’ingando.

    May be an image of 2 people and dais

    Uburyo bwo gukomeza imikoranire y’igihe kirekire, nubwo Adesina arimo gusoza manda ye, hashingiwe ku byo yagejejeho mu myaka amaze ayobora iyi banki.

    Mu myaka Dr. Adesina amaze ayobora AfDB, iyi banki yagiye igira uruhare rukomeye mu guteza imbere:

    • Imishinga y’ibikorwaremezo: nk’iy’imihanda, ingufu, n’ibindi bikorwa remezo by’ubukungu.
    • Ubuhinzi: binyuze muri gahunda zo kongera umusaruro, gushyigikira abahinzi bato, no guteza imbere urwego rw’ibiribwa.
    • Imari n’ishoramari: by’umwihariko mu gufasha Leta y’u Rwanda kubona inguzanyo z’igihe kirekire zifite inyungu nto.

    Perezida Kagame yashimye uruhare Dr. Adesina yagize mu kongerera u Rwanda ubushobozi bwo guteza imbere ubukungu, ndetse anagaragaza ko AfDB yabaye umufatanyabikorwa wizewe mu rugendo rwo kwihutisha iterambere.

    May be an image of 5 people, dais and text

    Ku ruhande rwe, Dr. Adesina nawe yashimye imbaraga u Rwanda rwashyize mu guhindura ubukungu bwarwo, aragaragaza ko ibyo yagezeho nk’umuyobozi wa AfDB byashobokaga kubera ubufatanye n’ibihugu nka Rwanda byagaragaje ubushake bwo kwihutisha impinduka.