Author: ISHIMWE Believer

  • Police FC yegukanye umwanya wa gatatu mu Gikombe cy’Amahoro 2025 itsinze Mukura VS 1-0

    Police FC yegukanye umwanya wa gatatu mu Gikombe cy’Amahoro 2025 itsinze Mukura VS 1-0

    KIGALI — Ikipe ya Police FC yishimiye gutsindira umwanya wa gatatu mu irushanwa ry’Gikombe cy’Amahoro 2025, nyuma yo gutsinda Mukura VS 1-0 mu mukino wa nyuma w’irushanwa ry’uyu mwaka wabereye kuri Stade de Kigali mu ijoro ryo ku cyumweru.

    Uyu mukino waje nyuma y’ukwezi kw’imikino myinshi ihatanirwa hagati y’amakipe akomeye mu Rwanda, aho Police FC yerekanye imbaraga, ubushake n’ubuhanga kugira ngo yegukane umwanya wa gatatu, nyuma yo gutsinda Mukura VS ku gitego kimwe cyatsinzwe mu gice cya mbere cy’umukino.

    Igitego cy’intsinzi cyatsinzwe na Nkurunziza Salomon ku munota wa 34, aho yatsindiye igitego cyiza giteretse ku mupira wari uvuye muri korari. Uyu mukino wagaragayemo amakosa make, ariko igitego kimwe cyari gihagije kugirango Police FC yegukane umwanya wa gatatu nyuma yo gukina neza muri rusange.

    Nubwo Mukura VS yabonye amahirwe, nta gitego bigeze bashobora kubona, cyane ko umunyezamu wa Police FC, Rwabugiri Umar, yakomeje kugaragaza umwete, akomeza gukuramo imipira yari iteye ikibazo.

    Uko umukino wagiye ugera ku musozo, Police FC yashimangiye ko ari ikipe ikomeye, igaragaza ko umusaruro wayo waturutse ku bushobozi bwo kwishyira hamwe no gukorana neza mu kibuga. Nyuma y’umukino, abakinnyi ba Police FC bishimiye cyane uwo mwanya, bavuga ko ari intambwe nziza kandi igaragaza iterambere ry’iyi kipe mu mwaka wa 2025.

    Umwanya wa gatatu mu Gikombe cy’Amahoro 2025 ni intambwe ikomeye kuri Police FC, ikaba iri mu rugendo rwo kubaka ikipe ikomeye kandi yiteguye kuzakora neza mu marushanwa y’imbere mu gihugu no mu karere. Kwegukana umwanya wa gatatu kandi, bitanga icyizere ko iyi kipe izagira umusaruro mwiza muri shampiyona y’uyu mwaka.

    May be an image of 3 people, people playing football, people playing soccer and text
    Ku rundi ruhande, Mukura VS yatsinzwe ariko byagaragaye ko ikipe nayo yagiye irushanwa ifite intego, nubwo itageze ku mwanya wa gatatu. Abafana ba Mukura VS bashimiye ikipe yabo uburyo yitwaye muri iryo rushanwa, ndetse bateganya ko iyi kipe izakomeza kwitegura neza mu marushanwa akomeye y’imbere mu gihugu.

  • Perezida Paul Kagame yitabiriye umuhango w’irahira rya Perezida mushya wa Gabon, Gen. Brice Oligui Nguema

    Perezida Paul Kagame yitabiriye umuhango w’irahira rya Perezida mushya wa Gabon, Gen. Brice Oligui Nguema

    LIBREVILLE, GABON — Perezida wa Repubulika y’u Rwanda, Paul Kagame, yageze mu murwa mukuru wa Gabon, Libreville, kuri uyu wa Gatandatu, aho yifatanyije n’abandi Bakuru b’Ibihugu n’abayobozi batandukanye baturutse mu mpande zitandukanye z’isi, mu muhango w’irahira rya Perezida mushya wa Gabon, Jenerali Brice Clotaire Oligui Nguema.

    Uyu muhango wabereye kuri Stade de l’Amitié, aho ibihumbi by’abaturage ba Gabon bari bateraniye hamwe mu rwego rwo kwishimira intangiriro y’icyiciro gishya cy’ubuyobozi bw’igihugu cyabo.

    Perezida Kagame, umwe mu bayobozi bakomeye kandi bubashywe mu karere, yakiriwe ku cyubahiro, agaragaza ubushake bwo gushyigikira inzira Gabon yatangiye yo kugana ku miyoborere nshya, nyuma y’igihe cy’imvururu za politiki n’ihirikwa ry’ubutegetsi ryabaye muri 2023.

    Kwitabira irahira rya Gen. Oligui Nguema byari uburyo bwo kugaragaza ubufatanye hagati y’ibihugu byombi no gushyigikira amahoro n’ubusugire muri Afurika.

    May be an image of 5 people and text
    Gen. Brice Clotaire Oligui Nguema, wahoze ari Umugaba Mukuru w’Ingabo zishinzwe umutekano w’abayobozi (Republican Guard), yafashe ubutegetsi mu buryo butunguranye muri Kanama 2023, nyuma yo guhirika Perezida Ali Bongo Ondimba.

    Irahira rye ryari ritegerejwe na benshi nk’intambwe nshya mu kwimakaza ubuyobozi bushya muri Gabon, bwasezeranyije guha abaturage ijambo, guharanira kurwanya ruswa, no kongera kubaka icyizere mu miyoborere y’igihugu.

    U Rwanda n’igihugu cya Gabon bifitanye umubano ushingiye ku bufatanye mu bya dipolomasi, ubukungu no gusangira amahame y’imiyoborere myiza. Kuba Perezida Kagame yitabiriye uwo muhango ni ikimenyetso cy’uko u Rwanda rwifuza gukomeza gufatanya na Gabon, haba mu guharanira amahoro, iterambere ry’akarere no gusigasira inyungu rusange za Afurika.

  • The Ben yashimiye Massamba Intore ku bw’ubufasha no kumuhagararira mu gitaramo cya mbere cy’imfura ye Luna i Burayi

    The Ben yashimiye Massamba Intore ku bw’ubufasha no kumuhagararira mu gitaramo cya mbere cy’imfura ye Luna i Burayi

    KIGALI — Umuhanzi w’icyamamare mu Rwanda no mu mahanga, The Ben, yashimiye byimazeyo Massamba Intore, umwe mu nkingi za mwamba mu muziki w’u Rwanda, ku bw’icyizere, ubufasha n’icyubahiro yamugiriye ubwo yamuhagarariraga mu birori byabereye i Burayi, byagenewe Luna, imfura ya The Ben n’umugore we Pamella Uwicyeza.

    Uyu muhanzi yavuze ko byamukoze ku mutima kubona Massamba Intore yemera kumuhagararira mu gitaramo cyihariye cyabereye hanze y’u Rwanda, cyari kigamije kwishimira ubuzima bwa Luna, no kumwifuriza ikaze mu muryango.

    “Massamba ni umuntu w’icyubahiro, sindi kubimushimira gusa nk’inshuti, ahubwo ndabimushimira nk’umuntu wubashye umuco, wamfashe mu bihe by’ingenzi kandi akabikora abikunze.” — The Ben

    Massamba Intore, uzwi cyane nk’intwari mu gukomeza gukundisha abantu umuco nyarwanda binyuze mu bihangano bye, ni umwe mu bahanzi bubashywe cyane mu Rwanda no mu mahanga. Kuba yaritabiriye igitaramo cy’umuryango wa The Ben nk’uhagarariye umuco, byateje ishema n’isura idasanzwe kuri uwo muhango.

    The Ben yavuze ko icyizere yamugiriye ari ikintu atazibagirwa, kandi ko uwo munsi utari usanzwe — kuko kwibaruka kwa Luna byabaye intangiriro y’urundi rugendo rwiza rw’ubuzima bwe bw’umuryango.

    Luna, imfura ya The Ben na Pamella, yavukiye muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, ibintu byashimishije cyane abafana n’abakurikirana ubuzima bw’uyu muhanzi. Nubwo The Ben atagaragaza cyane ubuzima bwe bwite mu itangazamakuru, avuga ko urukundo rw’umuryango n’icyubahiro agomba umwana we biri ku isonga y’ibimuhangayikishije muri iyi minsi.

    Kwizihiza ivuka rya Luna mu buryo bwihariye i Burayi byari igikorwa cyo kugaragaza ko ari umwana w’icyubahiro, kandi ko umuco nyarwanda ukwiye kugumamo, kabone n’ubwo yavutse mu mahanga.

    May be an image of 2 people and musical instrument
    Umubano hagati ya Massamba Intore na The Ben ugaragaza ko ubuhanzi bushobora kurenga imyaka, injyana n’ibihe, bugahuza abantu bafite intego yo kubaka igihugu binyuze mu buhanzi bwabo.

    Massamba Intore na The Ben bombi bashimira igihugu cyabaremye, kandi bahuriza ku ntego yo gusigasira umuco no kuwugezayo mu buryo bw’ubuhanzi bugezweho.

    Iki gikorwa cyerekanye ko umuco n’umuryango bifitanye isano ya bugufi, kandi ko ubuhanzi bushobora kuba umusemburo w’urukundo, icyubahiro n’icyizere hagati y’abahanzi b’ibihe bitandukanye.

  • Afrique Joe yahakanye ibihuha byamuvugwagaho, atangaza Album nshya n’urubuga rushya rwa YouTube

    Afrique Joe yahakanye ibihuha byamuvugwagaho, atangaza Album nshya n’urubuga rushya rwa YouTube

    KIGALI — Umuhanzi Afrique Joe, umwe mu bahanzi b’abanyarwanda bafite umwihariko mu njyana ya Hip Hop na Afro-fusion, yahakanye amakuru yavugaga ko yafungiwe mu kigo ngororamuco kubera ibiyobyabwenge, avuga ko ibyo ari ibihuha byakwirakwijwe ku mbuga nkoranyambaga bigamije kumutesha agaciro. Yemeje ko yagiye mu kigo ngororamuco ku bushake bwe, agamije kwitekerezaho, kwiyubaka no gushyira ibintu ku murongo.

    “Nari nkeneye igihe cyo kwisubiraho” — Afrique Joe
    Mu kiganiro n’abanyamakuru, Afrique Joe yasobanuye ko atigeze afatwa cyangwa afungirwa kubera ibyaha bifitanye isano n’ibiyobyabwenge, ahubwo ko yari yifuje guhagarika akanya gato ibikorwa by’ubuhanzi kugira ngo yite ku buzima bwe bwite n’imitekerereze.

    “Hari igihe ubuzima bugusaba guhindura icyerekezo, ukabanza ukitekerezaho. Sinigeze njya ngororamuco kubera ko narenze ku mategeko. Nari nkeneye guhagarara gato, nsubize ibintu ku murongo.” — Afrique Joe

    Ibi yabivuze mu gihe benshi ku mbuga nkoranyambaga bari bamaze iminsi bavuga ko yaba yarafashwe kubera ikoreshwa ry’ibiyobyabwenge, ibintu yahakanye yivuye inyuma.

    Album nshya iri mu nzira
    Uyu muhanzi utajya ahisha amarangamutima ye, yavuze ko ari gutegura Album ye ya mbere, izasohoka mu mezi ari imbere. Nubwo atatangaje izina ry’iyo Album cyangwa itariki nyayo izasohokeraho, yavuze ko izaba irimo indirimbo zigaruka ku buzima, imivurungano y’urubyiruko, ndetse n’urugendo rwe nk’umuhanzi.

    “Iyi album izaba ari igikoresho cy’ubuvugizi no gutanga ubutumwa. Izagaragaza Afrika Joe mushya, watekereje, wiyubatse kandi wifuza kuvugira urubyiruko.”

    Youtube Channel nshya: “Afrique Official”
    Mu bindi bikorwa byo kwiyubaka no kongera guhuza n’abakunzi be, Afrique Joe yashyizeho urubuga rushya rwa YouTube yise “Afrique Official”, nyuma yo kubura uburenganzira ku yindi channel yari asanzwe akoresha.

    Yavuze ko iyo channel ya mbere yayitakaje kubera amakosa y’ubuyobozi n’imikoranire itanoze, kandi ko byamubereye isomo rikomeye ryo kwiyobora no kugenzura ibikorwa bye bwite.

    “Iyi channel nshya ni intangiriro y’urugendo rushya. Ndashaka ko abafana banjye bongera kungarukira, twubake umubano mushya n’ubufatanye bukomeye kurushaho.”

    Channel ye nshya izajya ishyirwaho indirimbo, freestyle, ibiganiro n’ibindi bikorwa bijyanye n’ubuhanzi bwe.

    Nubwo yahuye n’ibigeragezo, Afrique Joe ari kwiyubaka mu buryo bushya, atanga ishusho y’umuhanzi ushaka gutanga umusanzu ukomeye mu muziki nyarwanda. Abakunzi b’ibihangano bye bariteze byinshi kuri Album ye ya mbere ndetse no kuri channel nshya ya YouTube.

  • FERWAFA yitegura amatora mashya: Komite iyobowe na Munyantwali Alphonse igiye gusoza manda yayo

    FERWAFA yitegura amatora mashya: Komite iyobowe na Munyantwali Alphonse igiye gusoza manda yayo

    KIGALI — Mu nama idasanzwe y’Inteko Rusange ya FERWAFA (Ishyirahamwe ry’Umupira w’Amaguru mu Rwanda) yabereye kuri Serena Hotel, hatangajwe ko amatora ya Komite Nyobozi nshya azaba vuba, nubwo itariki nyayo itaratangazwa. Ibi bivuze ko FERWAFA igiye kwinjira mu cyiciro gishya cy’ubuyobozi, nyuma y’igihe cy’imyaka ibiri n’igice cyaranzwe n’ivugururwa mu mikorere no mu miyoborere.

    Komite ya Munyantwali igiye gusoza manda yayo
    Komite iyobowe na Munyantwali Alphonse, wahoze ari Guverineri w’Intara y’Amajyepfo, yatangiye imirimo yayo mu mwaka wa 2022 nyuma y’uko komite yari iyobowe na Olivier Mugabo Rurangwa itsinzwe mu matora. Iyi komite ya Munyantwali yaranzwe no guharanira guteza imbere umupira w’amaguru mu buryo bwagutse, harimo kunoza amategeko agenga amarushanwa, guhuza ibikorwa by’amakipe n’amashyirahamwe, ndetse no kunoza imikoranire na FIFA na CAF.

    Munyantwali ubwe ntiyatangaje niba azongera kwiyamamaza, ariko abasesenguzi ba siporo baravuga ko icyerekezo yagaragaje n’uburyo yagerageje kugarura ituze muri FERWAFA bishobora kumuha amahirwe yo kuba yakongera kwiyamamaza, cyangwa se akagira ijambo rikomeye mu gutoranya uzamusimbura.

    Abanyamuryango batangiye kwitegura impinduka
    Muri iyo nama idasanzwe, abanyamuryango ba FERWAFA biganjemo abahagarariye amakipe yo mu cyiciro cya mbere n’icya kabiri, amashuri, n’uturere, bagaragarije ubuyobozi bukuru ko bifuza ko amatora akorwa mu mucyo, mu bwisanzure kandi mu gihe kitarambiranye, kugira ngo gahunda z’iterambere z’umupira zidahagarara.

    Umwe mu banyamuryango yagize ati:

    “Turasaba ko amatora atazamo amarangamutima cyangwa gukingira ikibaba abantu bamwe. Ubuyobozi bushya buzagomba gukomeza aho abandi bagejeje.”

    Mu gihe FERWAFA yitegura amatora mashya, hari ibyitezwe ku bayobozi bashya bazatorwa:

    • Gukomeza gahunda y’ivugurura ry’amarushanwa, by’umwihariko mu cyiciro cya kabiri n’icy’abagore.
    • Gushyira imbaraga mu guteza imbere abana n’abato, binyuze mu mashuri y’umupira (academies).
    • Kongera ubushobozi bw’amakipe mu mikorere ya kinyamwuga, harimo gukorana n’abaterankunga no kwinjiza amafaranga aturutse mu bikorwa by’ubucuruzi.
    • Kunoza imikorere ya tekinike n’imyitozo, kugira ngo amakipe y’u Rwanda yitware neza mu marushanwa mpuzamahanga.

    Ese FERWAFA irasatira amahoro?
    Nubwo hari icyizere ko amatora azabera mu bwumvikane, bamwe mu basesenguzi bavuga ko hari amakimbirane atari yatungana neza hagati y’amwe mu makipe n’ubuyobozi bwa FERWAFA, cyane cyane ku bijyanye n’imicungire y’amafaranga y’amakipe, ibyemezo by’imyanzuro y’amarushanwa, ndetse n’imiyoborere y’ishyirahamwe.

    Ni muri urwo rwego inama y’Inteko Rusange ibaye ingenzi kuko iratanga icyerekezo gishya, kandi ikerekana ko FERWAFA ishaka kwitandukanya n’amateka y’ubuyobozi buvugwaho ruswa n’akarengane.

    Mu gihe manda ya Komite iyobowe na Munyantwali igiye kurangira muri Kamena, umupira w’amaguru mu Rwanda ugiye kwinjira mu kindi cyiciro cy’amateka. Abakunzi ba ruhago bariteze impinduka, amahoro n’iterambere rifatika.

  • Umupadiri ukomeye muri Tanzania yakubiswe bikomeye nyuma yo kunenga ubutegetsi, politiki ikomeje gushyuha mbere y’amatora

    Umupadiri ukomeye muri Tanzania yakubiswe bikomeye nyuma yo kunenga ubutegetsi, politiki ikomeje gushyuha mbere y’amatora

    DAR ES SALAAM, TANZANIA — Mu gihe Tanzania yitegura amatora y’umukuru w’igihugu ateganyijwe muri Ukwakira 2025, ubushyamirane muri politiki bukomeje gufata indi ntera. Umupadiri ukomeye wa Kiliziya Gatolika, uzwi cyane kubera amagambo akomeye anenga imikorere y’ubutegetsi buriho, yakubiswe bikomeye n’abantu bataramenyekana, ibintu byateje impagarara mu baturage n’abayoboke ba Kiliziya.

    Uyu mupadiri — utatangajwe amazina ku mpamvu z’umutekano — yibasiwe mu gihe yari avuye mu misa mu mujyi wa Mwanza, aho bivugwa ko yagiye agaragara kenshi mu nyigisho ze amagana imiyoborere y’igihugu, by’umwihariko ku bijyanye n’iyubahirizwa ry’uburenganzira bwa muntu, demokarasi n’ubwisanzure bw’itangazamakuru.

    Inama y’Abepiskopi Gatolika muri Tanzania (TEC) yasohoye itangazo rikomeye, yamagana iryo hohoterwa, igasaba ubuyobozi bukuru bw’igihugu gufata ingamba zo kurinda abantu bose bafite ibitekerezo bitandukanye, by’umwihariko abihayimana n’abandi bakunze gufata ijambo mu ruhame.

    “Kwibasira umuntu kubera ibitekerezo bye, cyane cyane iyo abivuze mu bwisanzure bwe nk’uko biteganywa n’amategeko, ni ugusubiza inyuma urugendo rwa demokarasi igihugu cyacu kimazemo imyaka myinshi.” — Itangazo rya TEC

    Kuva hatangazwa italiki y’amatora y’umukuru w’igihugu, abasesenguzi bavuga ko hagiye hagaragara ubukana mu mvugo z’abanyapolitiki, ndetse no kwikoma abavuga ku mahirwe angana mu matora. Abatavuga rumwe n’ubutegetsi baravuga ko ibikorwa nk’ibi bigaragaza ko ubwisanzure buri mu kaga, ndetse bakibaza niba amatora azaba mu mucyo n’ubwisanzure.

    Bamwe mu banyapolitiki batavuga rumwe n’ubutegetsi barimo kwibasirwa, abandi bakumirwa mu bikorwa byo kwiyamamaza cyangwa bagashyirwaho igitutu n’inzego z’umutekano.

    Umutekano n’ubwisanzure mu bibazo biri ku isonga
    Imiryango iharanira uburenganzira bwa muntu nka Amnesty International na Human Rights Watch yagiye isohora raporo zivuga ku guhonyora uburenganzira bwa politiki muri Tanzania, by’umwihariko mu bihe byegereza amatora. Ihohoterwa ry’uyu mupadiri ryabaye intandaro yo kongera gutera impungenge ku mahirwe y’uko aya matora azabera mu bwisanzure busesuye.

    “Iyo abantu batangiye guterwa ubwoba, bakubiswe cyangwa bagakumirwa mu kuvuga ibitekerezo byabo, demokarasi iba iri mu marembera.” — Umuyobozi w’ihuriro ry’imiryango ya Sosiyete Sivile muri Tanzania.

    Mu gihe uburakari bukomeje gufata intera, guverinoma ya Tanzania yahakanye ko ifite uruhare mu ihohoterwa ryabaye, isaba ko hatangira iperereza ryimbitse. Umuvugizi wa polisi yavuze ko “ari igikorwa cy’abo mu rwego rw’abagizi ba nabi”, ariko ko bakomeje gushakisha ababigizemo uruhare.

    Abaturage benshi barimo abakristu n’abatari bo bagaragaje impungenge ku isura y’amatora, bamwe bakavuga ko hakwiye ubwisanzure no gukumira ibikorwa byose bishobora guteranya abaturage.

    “Tuzitabira amatora ariko turasaba ko uburenganzira bwose bwubahirizwa, kandi ko abayobozi batemera inenge babibwira mu mahoro batabihorerwa.” — Umuturage wo muri Mwanza

    Ihohoterwa ry’uyu mupadiri ryabaye ikimenyetso gikomeye cy’uko politiki ya Tanzania irimo kwinjira mu bihe bitoroshye mbere y’amatora. Ibirindiro bya demokarasi birasabwa gukomezwa, kandi ibitekerezo bitandukanye bigahabwa umwanya mu buryo bwubaka, aho kubihanirwa.

  • Kamala Harris yamaganye Donald Trump mu ijambo rye rya mbere rikomeye kuva amatora yatangira muri Amerika

    Kamala Harris yamaganye Donald Trump mu ijambo rye rya mbere rikomeye kuva amatora yatangira muri Amerika

    WASHINGTON, D.C. — Kamala Harris, wahoze ari Visi Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, yagaragaye ku rubyiniro ku nshuro ya mbere kuva icyiciro gishya cy’amatora ya Perezida cyatangira, atanga ijambo rikomeye ryuzuyemo ubutumwa bwo gukangurira Abanyamerika kurengera demokarasi, no kwamagana ibitekerezo by’ubuhezanguni avuga ko Donald Trump n’abamushyigikiye barimo kongera kuzamura.

    Mu ijambo rye ryatangiwe imbere y’imbaga y’abantu i Los Angeles, Harris yavuze ko igihe igihugu kiri mo ari “ingorabahizi itazoroha kurenga niba abaturage batitandukanyije n’ibitekerezo bisenya ibyo barwanye imyaka myinshi.”

    “Icyo duhagazeho nk’igihugu kiri mu byago. Tureba uko ibitekerezo by’ubuhezanguni, ivangura, no kutihanganira abandi bisubira inyuma, tukabibona byambaye isura ya politiki.”

    Kamala Harris yahamije ko Donald Trump, wahoze ari Perezida kandi wiyamamariza kongera kuyobora mu 2024, atarimo gusa guhatanira ubutegetsi, ahubwo ari ku rugamba rwo gusenya ubwisanzure igihugu cyubakiyeho.

    “Trump avuga ko azaba umutegetsi udashobora kugenzurwa. Arashaka ko umwanya wa Perezida uba nk’ingoma y’umwami. Ibi ni ibintu twarwanye nk’igihugu, tubitakazamo amaraso n’umutima.”

    Harris yanashimangiye ko Trump akomeje gukoresha amagambo atiza umurindi uruhu rw’ubuhezanguni, nk’uko byagaragaye mu gihe cy’imvururu zo ku wa 6 Mutarama 2021 ubwo abamushyigikiye bateye Capitol.

    Muri iryo jambo, Kamala Harris yagarutse ku kamaro ko guhagurukira kurinda uburenganzira bw’abagore, abirabura, n’andi matsinda atandukanye yagiye abohorwa n’amateka ya Amerika. Yibukije abari aho ko iterambere ryagezweho rishobora gusubizwa inyuma mu gihe abaturage badahagurutse ngo babirinde.

    “Icyo ubutegetsi bushya buturimo cyagerageje gukora mu myaka ine byari ugufunga imiryango myinshi, gutsikamira amajwi ya rubanda, no kwima ijambo abafite intege nke.”

    Iri jambo rya Harris ribaye mu gihe kampanye ya Joe Biden irimo gushaka kongera kwiyegereza amatsinda y’abatora yigeze kumufasha mu 2020, harimo abagore, abirabura, n’urubyiruko. Uko Harris yongeye kugaragara mu ruhando rwa politiki, benshi baribaza niba azakomeza kuba umukandida wa Visi Perezida cyangwa niba yaba ari gutegura inzira yo guhatana mu gihe kiri imbere.

    Abasesenguzi bavuga ko amagambo ya Harris agaragaza ko Demokarasi izaba ari kimwe mu bintu bizaba ku isonga mu matora y’2024, cyane cyane mu gihe Trump akomeje kuyobora mu bakandida bo ku ruhande rw’aba-Republika.

    Iri jambo rya Kamala Harris ntiryasubije gusa ikibazo cy’amateka ya politiki ya Amerika, ahubwo ryagaragaje ko urugamba rwo guharanira ubwisanzure n’uburinganire rukomeje, cyane cyane mu gihe amajwi ya rubanda yegereje.

  • Perezida Museveni yakiriye Eri Arfiya w’Ubuyapani baganira ku bufatanye n’amahirwe y’ubucuruzi hagati ya Uganda n’Ubuyapani

    Perezida Museveni yakiriye Eri Arfiya w’Ubuyapani baganira ku bufatanye n’amahirwe y’ubucuruzi hagati ya Uganda n’Ubuyapani

    ENTEBBE, UGANDA — Perezida wa Uganda, Yoweli Kaguta Museveni, yakiriye mu biro bye biherereye i Entebbe Eri Arfiya, Umunyamabanga wa Leta wungirije ushinzwe Ububanyi n’Amahanga w’Ubuyapani, mu biganiro byibanze ku guteza imbere ubufatanye hagati y’ibihugu byombi, cyane cyane mu bijyanye n’ishoramari, ubuhinzi n’inganda.

    Iyi nama yabaye ku wa Gatandatu tariki ya 3 Gicurasi 2025, igamije gukomeza umubano mwiza umaze igihe hagati ya Uganda n’Ubuyapani, ndetse no gutekereza ku mishinga y’iterambere yafatanya gutezwa imbere binyuze mu bufatanye bwa guverinoma zombi.

    Ubufatanye mu ishoramari n’inganda z’ubuhinzi

    Perezida Museveni yashimangiye ko Uganda ari igihugu gifite amahirwe menshi y’ishoramari, cyane cyane mu bijyanye n’ubuhinzi, ingufu, ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro, ubukerarugendo no gutunganya ibikomoka ku buhinzi.

    Turashishikariza ishoramari ry’Abarabu, Abanyamerika, Abarusiya n’Abayapani. Uganda ifite isoko rinini, amazi, ubutaka butarabyazwa umusaruro, ndetse n’urubyiruko rwinshi rukeneye imirimo. Ibi byose ni amahirwe ku bashoramari,” Perezida Museveni yabwiye Eri Arfiya.

    Eri Arfiya nawe yashimangiye ko Ubuyapani bwiteguye kongera ubufatanye na Uganda, by’umwihariko binyuze mu bigo byigenga (private sector) bikorera muri Aziya. Yanagaragaje ko Ubuyapani bushimira uruhare rwa Uganda mu gutuma Afurika iba igice cy’ingenzi mu isoko ry’isi.

    May be an image of 3 people and text

    Ubuyapani bufite ubushake bwo gutera inkunga imishinga ifatika yateza imbere imibereho y’Abanya-Uganda, cyane cyane binyuze mu buhinzi bugezweho no kubaka ubushobozi bw’urubyiruko,” Eri Arfiya yatangaje.

    Uburezi, ikoranabuhanga n’ingufu z’amashanyarazi

    Perezida Museveni yagaragaje ko Uganda ikeneye ubufasha mu guteza imbere ikoranabuhanga n’uburezi bushingiye ku bumenyingiro, aho yasabye ko Ubuyapani bwafasha mu gutanga amahugurwa n’ibikoresho ku mashuri y’imyuga no ku bigo byigisha ibijyanye n’ubuhanga bwa tekinike.

    Banaganiriye kandi ku mishinga y’ingufu z’amashanyarazi zishingiye ku mirasire y’izuba (solar energy), aho Uganda ishaka kongera ubushobozi bwayo mu gukwirakwiza amashanyarazi cyane cyane mu bice by’icyaro.

    Umubano umaze imyaka irenga 60

    Uganda n’Ubuyapani bisanzwe bifitanye umubano mwiza mu bya dipolomasi, wubakiye ku bufatanye mu burezi, ubuvuzi, ibikorwaremezo n’ubuhinzi. Muri iyi myaka ishize, Ubuyapani bwatangiye gutera inkunga imishinga myinshi irimo iy’imihanda, amavuriro n’amazi meza mu bice by’icyaro.

    Mu kiganiro cyabereye mu Ngoro y’Umukuru w’Igihugu, impande zombi zemeranyije gukomeza guhura kenshi no gushyiraho itsinda ry’impuguke rishinzwe guhuza imishinga n’ibikorwa bifatika.

  • Perezida Faure Gnassingbé yahawe umwanya mushya udafite manda ntarengwa: Abatavuga rumwe n’ubutegetsi bavuga ko ari ihirikwa ry’inzego ryambaye ubusa

    Perezida Faure Gnassingbé yahawe umwanya mushya udafite manda ntarengwa: Abatavuga rumwe n’ubutegetsi bavuga ko ari ihirikwa ry’inzego ryambaye ubusa

    LOMÉ, TOGO — Inteko Ishinga Amategeko ya Togo yemeje impinduka ku Itegeko Nshinga zitavuzweho rumwe, zihindura uburyo igihugu kiyoborwamo, zituma Perezida Faure Gnassingbé ashobora gukomeza kuba ku butegetsi igihe kirekire, atagombye guhatana mu matora ya rubanda nk’uko byahoze.

    Izi mpinduka, zemejwe ku wa Gatanu, zashyizeho système parlementaire aho Perezida w’igihugu azajya atorerwa mu Nteko Ishinga Amategeko aho gutorerwa n’abaturage, kandi agakorana na Minisitiri w’Intebe nk’umuyobozi ushinzwe imirimo ya buri munsi y’igihugu. Abanenga bavuga ko iyi ari nzira nshya yo gukomeza gufata ubutegetsi mu buryo bunyuranyije n’amahame ya demokarasi.

    Faure Gnassingbé aguma ku butegetsi nyuma y’imyaka 19

    Faure Gnassingbé amaze imyaka 19 ku butegetsi, asimbuye se Gnassingbé Eyadéma wayoboye Togo imyaka irenga 38 kugeza apfuye mu 2005. Iri vugururwa rishya ry’Itegeko Nshinga rivuze ko ashobora kongera gutorerwa indi myanya nk’umukuru w’igihugu binyuze mu nteko, ibyo bamwe basanga ari ukwigira umwami mu izina rya repubulika.

    Ibi ni ihirikwa ry’inzego ryakorewe mu nteko. Ntabwo ari ivugururwa ry’itegeko nshinga. Ni ihame ryo kugundira ubutegetsi,” biri mu byo yatangaje Brigitte Adjamagbo-Johnson, umwe mu bayobozi b’ishyaka ritavuga rumwe n’ubutegetsi.

    Abashyigikiye ivugururwa bavuga ko ari intambwe ishimangira ituze

    Ku rundi ruhande, abadepite ba Rassemblement du Peuple Togolais (RPT), ishyaka riri ku butegetsi, bavuga ko impinduka zigamije kongera ituze mu buyobozi bw’igihugu no gukemura ibibazo by’ingutu bya politiki byagiye bigaragara mu matora ya buri gihe.

    Turimo kubaka sisitemu itajegajega izatuma ubuyobozi butekanye, butarangwamo imvururu za buri gihe zishingiye ku matora,” byavuzwe na Perezida w’Inteko Ishinga Amategeko, Yawa Djigbodi Tsègan.

    Impaka ku ihindurwa ry’ubutegetsi muri Afurika

    Iri vugururwa riri mu bikomeje gutera impaka muri Afurika aho abategetsi bamwe bashinjwa guhindura amategeko kugira ngo bagume ku butegetsi, bikozwe mu izina ry’amavugurura cyangwa iterambere. Ibihugu nka Tchad, Côte d’Ivoire, Congo-Brazzaville, Uganda na Rwanda byagiye binengwa n’imiryango mpuzamahanga mu gihe abategetsi babyo bahinduraga Itegeko Nshinga kugira ngo bongere manda zabo cyangwa bavaneho imbibi zabyo.

    Mu gihe Togo yari iteganyijwe gukora amatora rusange muri 2025, iyi mpinduka bivuze ko Perezida atazongera kwiyamamariza uyu mwanya mu buryo busanzwe, ahubwo azashobora gushyirwaho n’abadepite b’ishyaka rye riri ku butegetsi. Ibi byahise bivugisha abatavuga rumwe n’ubutegetsi, bamwe batangira kwita Togo “ubwami burangajwe imbere n’umuryango umwe.”

    Ijwi ry’abaturage ririmo guterwa icyasha

    Mu mijyi imwe ya Togo haragaragaye imyigaragambyo y’abatavuga rumwe n’ubutegetsi n’abaturage basaba ko Itegeko Nshinga ryariho rikomeza kubahirizwa. Polisi yasubije iyo myigaragambyo ku ngufu, harafatwa bamwe, abandi barakomereka. Amnesty International n’izindi mpuzamiryango zasabye ko uburenganzira bwo kwigaragambya bwubahirizwa, kandi ko hazabaho “ubwisanzure nyabwo bwa politiki.”

  • Abitabiriye ‘Around the World Embassy Tour 2025’ bateguwe na Ambasade y’u Rwanda muri Amerika bishimiye imbyino, indyo gakondo n’umuco nyarwanda

    Abitabiriye ‘Around the World Embassy Tour 2025’ bateguwe na Ambasade y’u Rwanda muri Amerika bishimiye imbyino, indyo gakondo n’umuco nyarwanda

    WASHINGTON D.C — Ku wa 3 Gicurasi 2025, Ambasade y’u Rwanda muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika yitabiriye igikorwa ngarukamwaka kizwi nka “Around the World Embassy Tour”, gihuza ambasade z’ibihugu bitandukanye zikorera muri Amerika, aho buri gihugu cyerekana umuco wacyo binyuze mu birori n’imurikabikorwa.

    Ambasade y’u Rwanda, iri mu murwa mukuru Washington D.C., yakiriye abantu barenga 2,000 baturutse mu mpande zitandukanye z’Amerika n’isi, baje kwirebera no gusobanukirwa byinshi ku muco nyarwanda. Mu byo bashimye cyane harimo imbyino gakondo zinyuze amatwi n’amaso, indyo zidasanzwe z’iwacu zirimo isombe, ibirayi n’inyama zokeje, ndetse n’imyambaro n’ibikoresho by’ubugeni byiganjemo ibikorerwa n’abanyabukorikori b’Abanyarwanda.

    May be an image of 11 people and crowd
    Itsinda ry’ababyinnyi ryagaragaje imbyino za Kinyarwanda zirimo intore, imihamirizo ndetse n’amakaraza. Abitabiriye bagaragaje ko bishimiye uburyo u Rwanda rwabashije kugaragaza umuco warwo mu buryo bushimishije, bujyanye n’igihe ariko bukigumana ubusugire bwabwo.

    “Ni ubwa mbere mbonye imbyino nk’izi. Biragaragara ko Abanyarwanda bafite umuco wabo bihagazeho kandi biteye ishema ku gihugu cyanyu,” umwe mu bitabiriye, witwa Sarah Jenkins, yavuze.

    Mu cyumba cyari cyateguwe ku buryo bwihariye, hatangiwe amafunguro y’umwimerere ateguwe n’Abanyarwanda batuye muri Amerika, ahabereye n’isangirira rusange hagati y’abashyitsi n’abakozi ba ambasade. Ibi byatumye benshi bifuza kumenya byinshi ku Rwanda no ku ngendo zijyayo.

    “Naryeye isombe bwa mbere, ni ibintu bitangaje uburyo bifite uburyohe budasanzwe. Ndashaka kuzajya mu Rwanda nkabibona aho bituruka,” undi mukobwa ukomoka muri Texas yatangaje.

    May be an image of 12 people and crowd
    Ambasaderi Mathilde Mukantabana, uhagarariye u Rwanda muri Amerika, yatanze ubutumwa bugaragaza u Rwanda nk’igihugu gifite umutekano, giteye imbere kandi gitekanye. Yasabye abashyitsi baje muri ambasade kuzagenera igihe u Rwanda nk’igihugu bakwiye gusura.

    “U Rwanda si igihugu cy’amateka mabi gusa, ni igihugu cyahisemo kwiyubaka, gutekereza ejo hazaza no kwakira buri wese. Turabatumira gusura u Rwanda, muzahava mushimye cyane,” Amb. Mukantabana yabwiye imbaga.

    Imurikabikorwa ry’amateka n’ubukerarugendo
    Mu cyumba kimwe cyari giteguye nk’igisigo cy’amateka, herekanwaga amafoto y’u Rwanda rwa kera n’urwa none, hamwe n’ibikoresho byakoreshwaga n’abo hambere. Abashyitsi bahawe n’ibitabo n’udutabo tw’ubukerarugendo n’ubucuruzi bw’u Rwanda, kugira ngo barusheho kumenya ibibera mu gihugu.